دوزیست برهنه‌مار شیر‌مانند ماده‌ای برای تغذیه نوزادان ترشح می‌کند
دانشمندان برای اولین بار تصاویری از شیردادن یک گونه دوزیست کرم‌مانند به نام برهنه‌مار ثبت کرده‌اند. این جانور زیرزمینی که از خانواده قورباغه‌ها و سمندر‌ها است، صدها می‌لیون سال است که در خاک زندگی می‌کند و اعضای حرکتی و بینایی خود را از دست داده است.
گروه‌ی از محققان برزیلی در حین مطالعه گونه رفتاری شگفت‌انگیز را مشاهده کردند. نوزادان این برهنه‌مار هفتگی یک‌بار از پوست مادر تغذیه می‌کنند، اما سطح انرژی آن‌ها بسیار بالا‌تر از آنچه که تنها با این روش قابل تأمین است بود.
با نصب دوربین در لانه، پژوهشگران متوجه شدند نوزادان مدام به سمت قسمت عقب بدن مادر حرکت می‌کنند. بررسی‌های دقیق نشان داد که از مقعد مادر مایع‌ای غنی از لیپید‌ها و قند‌ها ترشح می‌شود که نوزادان به طور فعال آن را مصرف می‌کنند.
نتایج این کشف در مجله معتبر منتشر شده است. محققان معتقدند این پدیده نمونه‌ای بارز از فرگشت همگرا است؛ یعنی گونه‌های بسیار متفاوت از نظر تکاملی، برای حل چالش‌های مشابه، راه‌حل‌های یکسانی را به وجود می‌آورند.
چرا یک دوزیست برای بچه‌هایش شیر تولید می‌کند؟
مشکل اصلی این است که نوزادان برهنه‌مار همانند نوزادان انسان و سایر پس‌تانداران، در حالت بسیار ناتوانی و وابسته به دنیا می‌آیند. مادر برای نگهداری فرزندان در نزدیکی خود و تأمین نیاز‌های رشد سریع آن‌ها، مکانیزم ترشح ماده مغذی را تکامل داده است.
فرگشت همگرا فرا‌یندی است که در آن گونه‌های جدا شده از هم از نظر ژنتیکی، صفات عملکردی مشابه‌ی را به طور مستقل توسعه می‌دهند. شیر این دوزیست با شیر پس‌تانداران یکسان نیست و با استاندارد‌های مصرفی انسان هم‌سازگاری ندارد، اما از نظر ترکیبی و وظیفه تغذیه‌ای، در دسته مواد شیرین‌مانند قرار می‌گیرد.
این کشف نشان می‌دهد طبیعت با خلاقیت بی‌نهایت، راه‌حل‌های موثر را در شاخه‌های بسیار متفاوت حیات تکرار می‌کند. مطالعه بیش‌تر بر روی این گونه می‌تواند درک ما از تکامل مراقبت والدین و فیزیولوژی تغذیه را عمیق‌تر کند.
